Pazarda satılan yumurta defolu


Pin It

İzmir Gezen Tavuk Yumurta Üreticileri ve Satıcıları Derneği Başkanı Berkant Tekin:B tipi dediğimiz değişime uğramış, sofrada tüketilmemesi gereken yumurtaları pazarda hasır sepet içinde köy yumurtası diye satıyorlar, aldanmayın.

Röportaj / Engin Yavuz

YUMURTA04Tavuğa antibiyotik verildikten sonra bu ilaçtan arınma süresi 15 gündür. 15 gün bu yumurtaların çöpe atılması gerekir ama piyasaya sürüyorlar.

Yumurta sektörünün son durumunu konuşmak ve bu konudaki tespit ve değerlendirmelerini dinlemek için İzmir Gezen Tavuk Yumurta Üreticileri ve Satıcıları Derneği Başkanı Berkant Tekin ile dernek ofisinde bir araya geldik.
Tekin, “Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı ürünle ilgili şikayetleri daha hızlı denetlemeli. Bir markette satılan yumurta ile ilgili şikayetinizi 15 içinde değerlendiriyorlar. Oysa siz o yumurtaları 3 gün içinde tüketmiş oluyorsunuz” dedi.

Bizi piyasada satılan yumurtalar ile ilgili bilgi verir misiniz? Kaç çeşit yumurta var, hangileri sağlıklı, tercihimiz nasıl olmalı?

SERTİFİKASIZ OLMAZ

Üç çeşit yumurta vardır. Kafes yumurtası, gezen tavuk yumurtası ve organik yumurta. Kafes yumurtası iki çeşittir. A tipi dediğimiz marketlerde tüketilen ve kahvaltı sofrasına getirdiğimiz yumurta, B tipi dediğimiz değişime uğraşım, sofrada tüketilmemesi gereken defolu yumurtadır. Bu yumurtalar pazara sunulmaz, özel tesislerde iyileştirildikten sonra sıvı halde makarna ve üretimde yumurtanın kullanıldığı diğer sektörlere satılır. Sizin pazarda köy yumurtası diye içi saman dolu sepetlerden seçip evinize götürdüğünüz yumurtaların çoğu aslında çocuklarınıza vermemeniz gereken B tipi defolu yumurtadır.

Organik yumurtanın diğer yumurtalardan farkı nedir, fiyatı niye yüksek?

Organik yumurta, organik yemlerle beslenen tavuktan alınan yumurtadır. Belgeli, sertifikalıdır. Bu yumurtayı üretenler sertifika alması şarttır. Zamansız denetleme yapılır. Belirlenen kurullara uymadan organik yumurta üretenlere 10 bin lira, bu yumurtaları satan firmaya iki katı ceza verilir. Sertifikası da iptal edilebilir. Organik yumurta üretimi kafeste yapılmaz. Kapalı alanda metrekareye 4 tavuk, açık alanda metrekareye 6 tavuk düşecek şekilde planlama yapılır. Folluk, yemlik ve suluğun şartlara uygun olması gerekir. Bir üretim tesisine 3 binden fazla tavuk koyamazsınız. 10 dekar alanda en fazla 3300 tavuk olabilir. Üretim şartları ağır olduğu için organik diğer yumurtalara göre daha pahalıdır.
Piyasada şu sıralar kafes yumurtası 30-35 kuruştan, gezen tavuk yumurtası 40-50 kuruştan, organik yumurta 70-90 kuruştan satılıyor.

YUMURTA09Gezen tavuk yumurtası nitelik olarak kafes yumurtası ile organik yumurta arasındadır. Organik yumurta için gereken şartların yüzde 70’i gezen tavuk çiftlikleri için de geçerlidir. Yem organik değildir ama bitkisel yem kullanılıyor. Tavuklara hayvansal protein kesinlikle verilmez. Örneğin tavukların D vitaminine ihtiyacı vardır, kafeslerde bu ilaç olarak verilir. Ama gezen tavuk çiftliklerinde tavuk bu vitamini doğrudan güneşten alır. Tavukların yediği yoncalar da yumurtada farklı bir lezzet yaratır. En önemlisi tavuklar açık havada stressiz bir ortamda yaşar, dolaşırlar. Tavukların bulunduğu ortamda gürültü ne kadar az olursa yumurta o kadar sağlıklı ve faydalı olur.
8 yumurta tavuğu ırkı var. Çiftliklerimizde genellikle daha sakin yaradılışlı olan Logman Brown ve Atakus adlı kırmızı ırklar bulunuyor. Bunlar dayanıklı ve verimli ırklar.
Türkiye’de günde 60 milyon yumurta tüketiliyor ve bunun yüzde 25’i gezen tavuk yumurtası… Organik ve gezen tavuk yumurtaları öncelikle kahvaltıda yemek için tercih ediliyor. Yumurta pazarı İstanbul, Ankara ve İzmir ağırlıklı. 2013’ten bu yana çok hızlı büyüyor.

Derneği nasıl kurdunuz, biraz da kendinizden söz eder misiniz?

İzmir Gezen Tavuk Yumurta Üreticileri ve Satıcıları Derneği bünyesinde kayıtsız olanlar hariç 323 üyemiz var. İZYUMDER 2013 yılında kuruldu. Yönetim kurulu üyelerimiz uzmanlardan oluşuyor. Gıda mühendisi var, veteriner var, ziraat mühendisi var, zooteknist var, kimyager var. Üyelerimizin çiftliklerinde yaklaşık 450 bin gezen tavuk var ve rakam yaklaşık günlük 300-320 bin yumurtaya karşılık geliyor.

Yumurta üretimine 1986 yılında başladım. Seferihisar Kavakdere’de çiftliğim var. 15 bin tavuğum var. Köydeki yumurta kadar lezzetli olmasa da en lezzetli yumurtaları üretmeye çalışıyoruz. Beslenmede yumurta büyük önem taşıyor. Nüfus arttıkça yumurtaya talep de artıyor. Çin’de yumurta çiftlikleri artık 6 katlı ve sektör ihtiyacı karşılamakta zorlanıyor.

Yumurta tavuklarına hormon verildiği söyleniyor, ne dersiniz?

Yumurta tavuğunda hormon olmaz. Antibiyotiği de canınızın istediği gibi kullanamazsınız. Kullanmak zorunda olsanız da Tarım ve Köy İşleri Bakanlığı’nın vereceği reçete ile kullanabilirsiniz. Çünkü tavuğa antibiyotik verildikten sonra tavuğun bu ilaçtan arınma süresi 15 gündür. Normalde büyük işletmelerde 15 gün boyunca üretilen yumurta çöpe atılır. Ancak bu durum büyük işletmelerde zarar hanesine yazıldığı için bu yumurtalar atılmaz, bu haliyle piyasaya sürülür.

YUMURTA11Tavukçuluk sektörü krizde. Tavuğun beslenmesi için en gerekli gıdalardan soyanın Türkiye’de üretimi yasak. Arjantin, Brezilya ve ABD’den döviz ödenerek ithal ediliyor ve maliyetleri olumsuz etkiliyor. Çok ağır şartlarda üretim yapıyoruz. Kayıtsız üretici çok. Vergi ödemeden, ek masraflar yüklenmeden üretiyor ve 20 kuruşa satsa para kazanıyor. Uygulama ve denetlemede sorun var. Gıda polisi bir an önce kurulmalı. Gıda terörü bu toplum için yıllardır mücadele ettiğimiz terör kadar tehlikeli. Sağlıksız 50 bin yumurta 50 bin kişiyi öldürebilir. Yumurta ile ilgili şüpheleriniz varsa Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı’nın Alo 184 hattını arayın yardım isteyin. Ama denetim sistemi ağır çalışıyor. Ürünle ilgili şikayetçi oluyor ihbarda bulunuyorsunuz. 15 gün içinde denetime gidiyorlar. Oysa market raflardaki o yumurtaları üç gün içinde satıp bitiriyor. Bence 24 saat boyunca denetim olmalı. Özellikle saat 17.00’den sonra faaliyete geçen merdivenaltı üretim denetlenmeli. Biz dernek olarak bakanlıktan daha sıkı denetim yapıyoruz. Ama bizim yapabileceğimiz, o işletmeyi eğer bizim üyemizse üyelikten çıkarmakla ve ilgili birimlere şikayet etmekle sınırlı.

Yorum Yap

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Required fields are marked *

*